Yabancı uyruklu mirasçı: Türkiye’deki mülk miras yoluyla nasıl intikal eder

Bir mülk sahibi vefat ettiğinde İstanbul’daki dairesi kâğıt üzerinde aileye kendiliğinden geçmez. Yabancı uyruklu mirasçı açısından kural nettir: Türkiye’de bulunan taşınmazlar, malikin ya da mirasçıların vatandaşlığı ne olursa olsun Türk hukukuna tabidir. Bu rehber kimin mirasçı olduğunu, payların nasıl hesaplandığını, tapu müdürlüğünün hangi belgeleri istediğini ve veraset vergisinin nasıl beyan edildiğini açıklar; yurt dışındaki aileler neyi hazırlayacaklarını önceden bilir.
Özetle
- Malik ve mirasçılar yabancı olsa bile Türkiye’deki taşınmazlara Türk hukuku uygulanır.
- Türk Medeni Kanunu’na göre çocuklar, sağ kalan eş, bunlar yoksa anne baba ve daha uzak akrabalar mirasçı olur; vasiyetname payları ancak saklı paylar sınırında değiştirebilir.
- Yabancılık unsuru bulunan dosyalarda mirasçılık belgesini noter değil, sulh hukuk mahkemesi verir.
- Veraset vergisi, ölümün gerçekleştiği yere ve mirasçıların yaşadığı yere göre dört, altı veya sekiz ay içinde beyan edilir.
- Tapu, mirasçılık belgesi ve vergi işlemleri tamamlandıktan sonra mirasçılar adına tescil edilir.
Yabancı uyruklu mirasçı için hangi hukuk uygulanır
Başlangıç noktası 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’dur. Miras bir bütün olarak ölenin milli hukukuna tabidir; ancak önemli bir istisna vardır: Türkiye’de bulunan taşınmazlar hakkında Türk hukuku uygulanır. Böylece İngiliz, İranlı ya da Rus bir malik, kendi ülkesindeki birikim ve varlıklarını o ülkenin hukukuna göre bırakırken İstanbul’daki dairesi mirasçılar, paylar ve intikal bakımından Türk kurallarına bağlı kalır.
Uygulamada iki miras dosyasının paralel yürütülmesi gerekebilir. Türk Medeni Kanunu ve 5718 sayılı Kanun’un metinleri resmi mevzuat portalında yayımlanır.
Kimler mirasçı olur: yasal mirasçılar ve payları
Türk Medeni Kanunu mirasçıları akrabalık derecesine göre zümrelere ayırır. En yakın zümre mirası alır ve daha uzak zümreleri dışarıda bırakır. Sağ kalan eş her durumda mirasçıdır; payının büyüklüğü ise hangi akrabalarla birlikte mirasçı olduğuna bağlıdır.
| Sağ olan akrabalar | Sağ kalan eşin payı | Mirasın geri kalanı |
|---|---|---|
| Çocuklar (veya onların altsoyu) | Dörtte bir | Dörtte üç, çocuklar arasında eşit |
| Çocuk yok; anne baba veya onların altsoyu (kardeşler) | Yarı | Yarısı anne baba zümresine |
| Çocuk ve anne baba zümresi yok; büyükanne ve büyükbabalar | Dörtte üç | Dörtte biri büyükanne ve büyükbaba zümresine |
| Bunların hiçbiri yok | Mirasın tamamı | — |
Sağ kalan eş yoksa mirasın tamamı en yakın zümreye geçer. Ebeveyninden önce ölen bir çocuğun yerine kendi çocukları geçer ve ebeveynlerine düşecek payı aralarında paylaşır.
Vasiyetname ve saklı paylar
Vasiyetnameyle mirasın bir kısmı yeniden paylaştırılabilir; ancak bazı mirasçılar saklı paylarla korunur. Medeni Kanun’a göre altsoyun saklı payı yasal payının yarısı, anne ve babanın her biri için yasal payının dörtte biridir; sağ kalan eşin saklı payı, altsoy veya anne baba ile birlikte mirasçı olduğunda yasal payının tamamı, diğer hâllerde dörtte üçüdür. Kardeşlerin saklı payı yoktur. Bu sınırları aşan bir vasiyetname, korunan mirasçının talebiyle mahkemece tenkis edilebilir.
Yurt dışında yapılmış vasiyetnameler yok sayılmaz; fakat Türkiye’deki taşınmaza uygulanabilmeleri için Türk mahkemesince açılıp değerlendirilmeleri gerekir ve şekil bakımından kanunlar ihtilafı kurallarına uymaları beklenir.
Mirasçılık belgesi
Tapu müdürlüğündeki her işlem mirasçılık belgesiyle (veraset ilamı) başlar. Belge yasal mirasçıları ve paylarını gösterir. Noterler bu belgeyi Türk aileler için düzenleyebilir; ancak noterlere ilişkin yönetmelik, ölenin veya mirasçıların yabancı olması gibi yabancılık unsuru taşıyan durumları kapsam dışında bırakır. Bu durumda başvuru sulh hukuk mahkemesine yapılır.
Mahkeme genellikle aşağıdaki belgeleri apostil veya konsolosluk onayı ve yeminli Türkçe tercümeyle ister:
- ölüm belgesi;
- akrabalığı gösteren belgeler: doğum ve evlilik belgeleri veya nüfus kayıt örneği;
- mirasçıların pasaportları ve Türk vergi numaraları;
- varsa vasiyetname ve tercümesi;
- Türkiye’deki taşınmazın tapu bilgileri.
Yurt dışında düzenlenmiş bir mirasçılık belgesi veya veraset kararı, tapu müdürlüğünde genellikle tek başına kabul edilmez; çoğu zaman önce Türk mahkemesince tanınması gerekir. Bu yüzden pek çok aile doğrudan Türk mirasçılık belgesi için başvurmayı daha pratik bulur.

Veraset vergisi ve beyan süreleri
Veraset ve intikal vergisi, ölüm nedeniyle intikal eden Türkiye’deki mallar için doğar. Her mirasçı kendi payını beyan eder. Taşınmazlarda matrah, belediyenin belirlediği emlak vergisi değeridir ve bu değer çoğu zaman piyasa değerinin altındadır. Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu’ndaki süreler şöyledir:
| Ölümün gerçekleştiği yer | Mirasçının bulunduğu yer | Beyan süresi |
|---|---|---|
| Türkiye | Türkiye | Ölüm tarihinden itibaren 4 ay |
| Türkiye | Yurt dışı | 6 ay |
| Yurt dışı | Türkiye | 6 ay |
| Yurt dışı | Ölümün gerçekleştiği ülke | 4 ay |
| Yurt dışı | Başka bir yabancı ülke | 8 ay |
2026 yılında altsoy ve eşten her birine isabet eden payda ₺2.907.136, altsoy bulunmadığında eşe isabet eden payda ₺5.817.845 istisna uygulanır. İstisnayı aşan kısımda veraset yoluyla intikal oranları %1’den %10’a kadar dilimler hâlinde artar. Tahakkuk eden vergi üç yılda, her yıl mayıs ve kasım aylarında olmak üzere altı eşit taksitte ödenebilir. Yurt dışında yaşayan mirasçılar beyannameyi Türk konsolosluklarına verebilir. Güncel istisna tutarları her ocak ayında Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından duyurulur.
Örnek hesaplama
Bir malik, emlak vergisi değeri ₺12.000.000 olan bir daire, eşi ve iki çocuğu bırakarak vasiyetname olmadan vefat ediyor. Aşağıdaki rakamlar yalnızca örnektir.
| Mirasçı | Pay | Payın değeri | 2026 istisnası sonrası | %1 dilimde vergi |
|---|---|---|---|---|
| Eş | 1/4 | ₺3.000.000 | ₺92.864 | ₺928,64 |
| 1. çocuk | 3/8 | ₺4.500.000 | ₺1.592.864 | ₺15.928,64 |
| 2. çocuk | 3/8 | ₺4.500.000 | ₺1.592.864 | ₺15.928,64 |
Tapunun mirasçılar adına intikali
Mirasçılık belgesi kesinleşip veraset beyannamesi verildikten sonra mirasçılar intikal işlemi için tapu müdürlüğüne başvurur. İşlem, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (TKGM) bünyesindeki yerel tapu müdürlüğünde yapılır. Genellikle mirasçılık belgesi, vergi dairesinden veraset vergisi durumuna ilişkin yazı, kimlik belgeleri ve fotoğraf istenir. Türkiye’ye gelemeyen mirasçılar noter onaylı bir tapu işlemleri için vekâletname ile temsil edilebilir. Randevunun işleyişi satıştaki mantığa benzer; ayrıntılar adım adım tapu devri rehberimizde yer alır.
Aksi kararlaştırılmadıkça birden fazla mirasçı önce elbirliği mülkiyetiyle tescil edilir. Bu hâlde hiçbir mirasçı taşınmazı tek başına satamaz. Mirasçılar belirli paylarla paylı mülkiyete geçmeyi, mirası aralarında paylaşmayı kararlaştırabilir; anlaşamazlarsa ortaklığın giderilmesi için mahkemeye başvurabilir ve bu genellikle satışla sonuçlanır.
Vatandaşlığa bağlı sınırlamalar
Yabancı mirasçılar, Tapu Kanunu’nun 35. maddesi kapsamında yabancı alıcılarla aynı çerçeveye tabidir: askeri yasak ve güvenlik bölgelerindeki taşınmazlar sınırlıdır ve ilçe bazında yabancılara yönelik alan sınırları vardır. Miras yoluyla edinim bu sınırları aşıyorsa kanun taşınmazın tasfiyesini öngörür. Tapu müdürlüğü bunu tescilden önce kontrol eder.
Miras kalan mülkü satmak veya elde tutmak
Tescilden sonra mirasçılar mülkü elde tutabilir, kiraya verebilir veya satabilir. Miras yoluyla edinilen taşınmazın satışı değer artış kazancı vergisine konu olmaz; ayrıntılar gayrimenkul satışında değer artış kazancı vergisi rehberimizde. İntikalden itibaren yıllık emlak vergisi ve aidat ödemeleri mirasçılara geçer.
Property Turkey Finder nasıl yardımcı olur
Danışmanlık ekibi yurt dışındaki ailelere her adımda destek olur: belgelerin toplanması ve tercümesi, mahkeme başvurusu, vergi beyanı ve tapu randevusu için lisanslı bir avukatla koordinasyon; ardından satış sonrası mülk hizmetleri kapsamında mülkün yönetimi, kiraya verilmesi veya satışı. Satın alma sürecinin genel çerçevesi için yabancıların Türkiye’de mülk alması rehberine bakabilir, güncel ilanları mülk aramasında inceleyebilirsiniz. Telefon ve WhatsApp: +90 555 466 98 66.
Sık sorulan sorular
Yabancılar Türkiye’de taşınmaza mirasçı olabilir mi?
Evet. Yabancı uyruklu kişiler Türkiye’deki taşınmazlara mirasçı olabilir. Taşınmaz Türk miras hukukuna tabidir; askeri bölgeler ve ilçe alan sınırları gibi yabancılara yönelik genel sınırlamalar mirasçılar için de geçerlidir.
Türkiye’deki daireme kendi ülkemin miras hukuku uygulanır mı?
Dairenin kendisine uygulanmaz. 5718 sayılı Kanun’a göre miras ölenin milli hukukuna tabidir; ancak Türkiye’de bulunan taşınmazlar Türk hukukuna tabidir.
Ölen kişi yabancıysa mirasçılık belgesini kim verir?
Türkiye’deki sulh hukuk mahkemesi. Noterler mirasçılık belgesini yalnızca yabancılık unsuru taşımayan durumlarda düzenleyebilir.
Yabancı bir vasiyetname Türkiye’deki taşınmaz için geçerli midir?
Dikkate alınabilir; ancak Türk mahkemesince açılıp değerlendirilmesi gerekir ve Türk Medeni Kanunu’nun koruduğu saklı payları ihlal edemez.
Türkiye’de ne kadar veraset vergisi ödenir?
2026’da her çocuk ve eş için kendi payında ₺2.907.136, çocuğu olmayan eş için ₺5.817.845 istisna vardır. Bunu aşan kısımda oranlar taşınmazın emlak vergisi değeri üzerinden %1’den %10’a kadar artar.
Veraset vergisi beyannamesinin süresi nedir?
Ölüm Türkiye’de gerçekleşmiş ve mirasçılar Türkiye’deyse dört ay; bunlardan biri yurt dışındaysa altı ay; mirasçılar ölümün gerçekleştiği ülke dışındaki bir yabancı ülkede yaşıyorsa sekiz ay.
Tapu intikali için mirasçıların Türkiye’ye gelmesi gerekir mi?
Hayır. Mirasçılar Türk konsolosluğunda veya apostilli olarak yerel bir noterde vekâletname düzenleyebilir; vekil mahkeme, vergi ve tapu adımlarını tamamlar.





